O le maua o lou ma'i masina o se laasaga tāua tele, o le amataga lea o le matua ma le faigamalaga a lou tino i le avea ma fafine. E ui ina fiafia, ae e mafai fo'i ona fenumiai ma e o'o lava ina fefe teisi.
O le ā le vaitaimi?
O le ma'i masina, po'o lou ma'i masina, o se faiga masani faalemasina lea e fa'amamago ai e lou tino le vaega o lou manava (tofaga). E fa'ama'a'a lenei vaega i masina ta'itasi e sauniuni ai mo se ma'itaga. Afai e le tupu se ma'itaga, e malepe le vaega o le manava ma fa'ate'a ese mai le tino e ala i le measā e pei o le toto o le ma'i masina. O lenei toto o se fa'afefiloi o le toto, aano, ma le mucus.
O afea e amata ai lou ma'i masina?
E masani ona maua e le toʻatele o teineiti lo latou maʻi masina muamua, poʻo le menarche, i le va o le 10 ma le 16 tausaga. E eseese lava tausaga, e aʻafia i tulaga tau kenera, soifua maloloina lautele, ma meaʻai. E leai se mea e popole ai pe afai e vave pe tuai ona amata lau maʻi masina nai lo au uo. E masani lava ona iai ni eseesega o tagata taʻitoʻatasi.
O le ā e Tupu i le Taimi o Lou Vaitau?
E masani ona tusa ma le 28 aso le umi o le taamilosaga o le ma'i masina, e ui e mafai ona eseese lea tulaga mai lea tagata i lea tagata. E aofia ai ni laasaga se tele:
- Vaega o le Fa'ama'i Ma'i (Aso 1-5): O le taimi lea e tupu ai le toto. E malepelepe le uterine, ma iu ai ina tafe le ma'i masina. E mafai ona fesuisuia'i le tele o le toto ma le aofa'i o aso e te toto ai, ma e masani lava ona fesuisuia'i lea mea mai lea masina i lea masina.
- Vaega o Follicular (Aso 6-14): E amata ona fa'amatua e au ovaries se fuamoa. E fa'asa'oloto e le pituitary gland i lou fai'ai ni hormones e fa'aosofia ai le tuputupu a'e o follicles i totonu o ovaries. E i'u lava ina fa'asa'oloto e le tasi follicle se fuamoa ua matua.
- Ovulation (Aso 14, pe tusa): O le taimi lea e fa'asa'oloto ai se fuamoa ua matua mai se tasi o au ovaries. E alu ifo i le fallopian tube, lea e ono mafai ona fa'afuafuaina e le sperm.
- Vaega Luteal (Aso 15-28): A maeʻa le ovulation, o le follicle lea na faʻasaʻolotoina ai le fuamoa e liua i se fausaga e taʻua o le corpus luteum. O le corpus luteum e gaosia ai le progesterone, o se hormone e taua tele mo le sauniaina o le uterine armpit mo se maʻitaga e ono tupu. Afai e le tupu le faʻafanauina, e faʻaleagaina le corpus luteum, ma iʻu ai i le faʻaitiitia o le progesterone ma le paʻuʻū o le uterine armpit.
Mea e te Faamoemoeina i le Taimi o Lou Vaitau:
- Totototo: E eseese le tele o le tafe toto mai lea tagata i lea tagata. O nisi teineiti e mama le tafe toto, ae o isi e tele le tafe toto. O le faʻaaogaina o mea e faʻamamā ai tino e pei o pads poʻo tampons e taua tele mo le pulea lelei o le tafe toto.
- Gagau: E to'atele teineiti e o'o i le tiga o le masina, e mafai ona amata mai i le le to'a i le tiga tele. E mafua le tiga o le manava ona o le fa'a'umi'umi o le manava. O vaila'au e fa'aitiitia ai le tiga e pei o le ibuprofen e mafai ona fesoasoani e fa'aitiitia ai le tiga. O le fa'aaogaina o le vevela (se ta'ele mafanafana po'o se mea fa'avevela) e mafai fo'i ona maua ai le mapusaga.
- Suiga o lagona: E mafai e suiga o hormones ona mafua ai ni suiga o lagona i le taimi o lou ma'i masina. O nisi teine e oo i le itaitagofie, faanoanoa, po o le popole. E taua le malamalama o nei suiga e masani ma e masani ona le tumau.
- Isi Fa'ailoga: Atonu e iai isi fa'ailoga o nisi teineiti e pei o le fulafula, tiga o susu, vaivai, tiga ulu, po'o le mageso.
Puleaina o Lou Vaitau:
- Oloa Fa'amamā: E tele filifiliga e maua mo le puleaina o le tafe o lou masina:
- Pads: O ni ie manifinifi ia e ofuina i fafo e mitiia ai le toto o le masina.
- Tampons: E fa'aofiina i totonu ia mea e mitiia ai le toto o le masina. E taua tele le sui soo o tampons (i itula uma e 4-8) e puipuia ai le toxic shock syndrome (TSS).
- Ipu Fa'alemasina: O ni ipu laiti ma fetuutuunai ia e fa'aofi i totonu o le measā e aoina ai le toto o le masina. E mafai ona toe fa'aaogaina ma e le afaina ai le siosiomaga.
- Tisiketi Fa'alemasina: E tai tutusa ma ipu fa'alemasina, ae e lapopo'a ma matagofie, ae e tu'u maualuga i totonu o le measā.
- Ofuvae i totonu o le masina: O ni totini faapitoa ia ua mamanuina e mitiia ai le toto o le masina.
- Faanofo tiga: Afai e te lagonaina le tiga o lou masina, e mafai e vai e fa'aitiitia ai le tiga e maua fua (e pei o le ibuprofen po'o le naproxen) ona fesoasoani. E mafai fo'i ona fesoasoani le fa'avevela o lou manava i lalo.
- Mausa Soifua Maloloina: E mafai e se olaga soifua maloloina ona fesoasoani e pulea ai fa'ailoga o le ma'i masina. O fa'amalositino masani, taumafa paleni, ma le lava o le moe e mafai ona fa'aleleia atili ai lou soifua manuia lautele i le taimi o lou ma'i masina.
Talanoa i se Tasi:
E masani lava ona i ai ni fesili po'o ni popolega e uiga i lou ma'i masina. Aua le fa'atuai e talanoa i se tagata matua fa'atuatuaina, e pei o se matua, tausi ma'i, faia'oga, tausima'i a'oga, po'o se foma'i. E mafai ona latou tu'uina atu le lagolago ma le ta'iala.
Le taimi e Su'e ai Togafitiga Fomai:
E ui o taimi e le masani ai o ni vaitaimi, aemaise lava i nai tausaga muamua talu ona maeʻa le menarche, e tatau ona e faʻafesoʻotaʻi se fomaʻi pe afai e te aʻafia i:
- Toto tele le tafe toto (e sili atu ma le tasi le pad poʻo le tampon e faʻasusu i le itula)
- Toto e sili atu ma le vaiaso
- Tiga ogaoga e lē tali atu i vailaʻau faʻaitiitia tiga e faʻatau fua
- Le leai o ni masina o le ma'itaga (amenorrhea)
- So'o se tafega e le masani ai mai le measā po'o isi fa'ailoga e fa'apopoleina ai
O lou ma'i masina o se vaega masani ma lelei o le tuputupu a'e. O le malamalama i lau ta'amilosaga, puleaina o ou fa'ailoga, ma le sailia o le lagolago pe a mana'omia o le a fa'amalosia ai oe e fa'atautaia lenei la'asaga o lou olaga ma le mautinoa ma le faigofie.






